Azərbaycanda musiqi sahəsində peşəkar təhsil almaq istəyən insanların ağlına gələn ilk universitetlərdən biri Üzeyir Hacıbəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasıdır. Bir çox insan buranı hələ də “Konservatoriya” adı ilə tanıyır və əslində bu ad universitetin mahiyyətini daha yaxşı ifadə edir. Çünki burada məqsəd sadəcə diplom vermək deyil, musiqini peşəkar səviyyədə yaşadan və inkişaf etdirən sənətkarlar yetişdirməkdir.
Bakı Musiqi Akademiyası təkcə universitet deyil, Azərbaycan musiqisinin formalaşdığı əsas mərkəzlərdən biridir. Burada illərlə ölkənin ən güclü bəstəkarları, pianoçuları, dirijorları, musiqişünasları və ifaçıları yetişib. Bu səbəbdən də BMA sadəcə təhsil müəssisəsi yox, Azərbaycan musiqi tarixinin bir hissəsi hesab olunur.
Bakı Musiqi Akademiyasının əsası XX əsrin əvvəllərində qoyulub və universitet uzun illər ərzində ölkənin əsas musiqi təhsil mərkəzi kimi fəaliyyət göstərib. Akademiya dahi bəstəkar Üzeyir Hacıbəylinin adını daşıyır və bu artıq universitetin hansı ənənəyə söykəndiyini göstərir.
Universitetin rəsmi saytında qeyd olunur ki, Bakı Musiqi Akademiyası illər ərzində “milli musiqi mədəniyyətinin uğurlu inkişafına köməklik göstərmiş və respublikadan uzaqlarda da rəğbət və hörmət qazanmışdır.”
Bu, sadəcə rəsmi cümlə deyil. Azərbaycan klassik musiqisinin böyük hissəsi məhz bu akademiyanın divarları arasından çıxıb.
Bakı Musiqi Akademiyasında təhsil digər universitetlərdən ciddi şəkildə fərqlənir. Burada əsas fokus nəzəriyyədən çox praktika üzərindədir. Yəni sən sadəcə musiqi haqqında oxumursan, hər gün onu ifa edir, hiss edir və yaşayırsan.
Tələbələrin böyük hissəsi:
fərdi dərslərdə iştirak edir səhnə təcrübəsi qazanır konsertlərdə çıxış edir ansambl və orkestr çalışmalarında iştirak edir
Bu sistem klassik universitet modelindən daha çox sənət məktəbi atmosferi yaradır.
Bakı Musiqi Akademiyasında əsasən aşağıdakı istiqamətlər üzrə təhsil verilir:
Fortepiano ifaçılığı Simli alətlər Nəfəs və zərb alətləri Dirijorluq Bəstəkarlıq Musiqişünaslıq Vokal sənəti Muğam və milli musiqi istiqamətləri Musiqi müəllimliyi
Bu ixtisasların əksəriyyətində qəbul yalnız imtahan balı ilə olmur. Abituriyent həm də yaradıcılıq qabiliyyəti imtahanından keçməlidir.
Bu da BMA-nı digər universitetlərdən fərqləndirən əsas məqamlardan biridir. Burada sadəcə yüksək bal toplamaq kifayət etmir. Sənin real musiqi bacarığın olmalıdır.
Bakı Musiqi Akademiyasına qəbul olmaq bir çox universitetlə müqayisədə daha çətindir. Çünki burada iki mərhələ var:
DİM nəticəsi qabiliyyət imtahanı
Əsas seçim çox vaxt qabiliyyət mərhələsində edilir. Yəni texniki olaraq yüksək bal toplamaq mümkündür, amma musiqi hazırlığın zəifdirsə, qəbul olmaq çətinləşir.
Keçid balları ixtisasdan asılı olaraq dəyişir. Musiqi müəllimliyi kimi sahələrdə ballar nisbətən aşağı ola bilər, amma ifaçılıq və bəstəkarlıq istiqamətlərində qabiliyyət əsas rol oynayır.
BMA-da oxumaq kənardan göründüyü qədər “rahat” deyil. Əksinə, burada tələbələr çox ciddi məşq rejimi ilə yaşayır.
Xüsusilə ifaçılıq üzrə oxuyan tələbələr:
saatlarla məşq edir gündəlik texniki çalışmalar edir konsert proqramlarına hazırlaşır
Bu səbəbdən musiqi akademiyasında oxumaq üçün sadəcə maraq kifayət etmir. Səbir və intizam da lazımdır.
Universitetin əsas güclü tərəflərindən biri müəllim heyətidir. Burada uzun illər Azərbaycan musiqisinin tanınmış sənətçiləri dərs deyib və bu ənənə indi də davam edir.
Bir çox tələbə üçün əsas üstünlük məhz peşəkar musiqiçilərlə birbaşa işləmək imkanıdır.
BMA son illərdə klassik sistemlə yanaşı texnologiyaya da daha çox inteqrasiya etməyə çalışır. Universitetin rəsmi saytında qeyd olunur ki, elektron təhsil resursları Azərbaycan musiqi təhsili ənənələrini yeni kompüter texnologiyaları ilə birləşdirir. (Music Academy)
Bu da göstərir ki, akademiya yalnız köhnə sistemlə kifayətlənmək istəmir.
Bakı Musiqi Akademiyasında tələbə həyatı digər universitetlərdən fərqlidir. Burada əsas sosial həyat musiqi ətrafında formalaşır.
Konsertlər, məşqlər, festivallar və yaradıcı layihələr tələbələrin gündəlik həyatının bir hissəsinə çevrilir.
Musiqi mühiti insanı həm inkişaf etdirir, həm də ciddi şəkildə dəyişir. Bu universitetdə oxuyan insanların dünyagörüşü adətən daha emosional və yaradıcı olur.
Bu sual Azərbaycanda musiqi oxumaq istəyən insanların ən çox verdiyi suallardan biridir.
Reallıq budur ki, musiqi sahəsi asan deyil. Burada uğur qazanmaq digər sahələrlə müqayisədə daha çox fərdi istedad və davamlı inkişaf tələb edir.
Amma peşəkar səviyyəyə çatan insanlar üçün imkanlar var:
Müəllimlik orkestr və ansambl fəaliyyəti Bəstəkarlıq Prodüserlik səhnə fəaliyyəti kino və media musiqisi beynəlxalq festivallar
kimi istiqamətlərdə işləmək mümkündür.
Son illərdə Azərbaycanda gənc musiqiçilərə marağın artması da hiss olunur. Sosial platformalarda və musiqi layihələrində yeni nəsil ifaçıların önə çıxması bunu göstərir. (Reddit)
Bu universitet:
musiqini həqiqətən sevənlər səhnədən qorxmayanlar davamlı məşq etməyə hazır olanlar yaradıcı düşünənlər
üçün uyğun seçimdir.
Əgər məqsədin sadəcə diplom almaqdırsa, BMA sənin üçün çətin universitet ola bilər. Çünki burada musiqi həyat tərzinə çevrilir.
Musiqi sahəsində xaricdə təhsil xüsusilə böyük üstünlük yaradır. Çünki Avropa ölkələri və bəzi konservatoriyalar bu sahədə çox güclü infrastruktura malikdir.
BMA-da baza qurub daha sonra:
İtaliya Avstriya Almaniya Türkiyə
kimi ölkələrdə magistr və ya ustad proqramlarına davam etmək bir çox tələbənin seçdiyi yoldur.
Xaricdə təhsil:
daha geniş səhnə təcrübəsi beynəlxalq əlaqələr fərqli musiqi məktəbləri ilə tanışlıq dünya səviyyəli müəllimlərlə işləmək
imkanı yaradır.
Bu səbəbdən Bakı Musiqi Akademiyası bir çox tələbə üçün son dayanacaq yox, beynəlxalq musiqi karyerasına gedən yolun başlanğıcı hesab olunur.
